Di tích lịch sử
Việt Nam
Đình Tân Khai
Đình Tân Khai, còn gọi là đình Thái Cam, nằm tại số 44 phố Hàng Vải, khu vực phố cổ Hà Nội. Theo văn bia, đình được dựng vào năm Minh Mệnh thứ 3 (1822), cùng thời điểm xây dựng chùa Thái Cam. Đình thờ ba vị Thành hoàng là thần Tô Lịch, thần Bạch Mã và thần Thiết Lâm – những vị thần gắn với quá trình hình thành kinh đô Thăng Long và được nhân dân tôn là những vị thần bảo hộ kinh thành. Trong đó, thần Tô Lịch là vị Thành hoàng tiêu biểu của kinh đô; thần Bạch Mã, hay Long Đỗ, gắn với đền Bạch Mã; còn thần Thiết Lâm được cho là bắt nguồn từ tín ngưỡng thờ các lực lượng tự nhiên của người Việt cổ. Trải qua gần hai thế kỷ, đình Tân Khai đã có nhiều thay đổi. Nhà Tiền tế không còn, hiện di tích chủ yếu còn Hậu cung xây theo kiểu chữ Công, cùng sân đình và cổng chung với chùa Thái Cam. Trên cổng có cuốn thư ghi bốn chữ Hán “Tân Khai Linh Từ”. Không chỉ mang giá trị kiến trúc, đình còn là nơi lưu giữ những dấu ấn về tín ngưỡng dân gian và lịch sử Thăng Long, thể hiện lòng tôn kính của người dân đối với các vị thần bảo hộ kinh đô. Nguồn: Tạp chí Người Hà Nội
Hà Nội
76 lượt xem
Xếp hạng : Di tích cấp quốc gia
Đình làng Phú Lương
Đình làng Phú Lương, xã Quảng Phú Cầu, huyện Ứng Hòa nay là xã Thượng Phúc, Hà Nội, là Di tích lịch sử - văn hóa Quốc gia, được xếp hạng từ năm 1993. Đình là trung tâm sinh hoạt tín ngưỡng, văn hóa của cộng đồng địa phương và gắn với nhiều giá trị lịch sử, nghệ thuật đặc sắc. Đình thờ tướng Bạch Lợi, danh tướng thời Hùng Vương thứ 18. Theo truyền thuyết, ông cùng Tản Viên Sơn Thánh, Cao Sơn và Quý Minh có công đánh giặc Thục, bảo vệ bờ cõi. Trong cuộc hành quân, Bạch Lợi chọn Phú Lương làm nơi đóng quân và hóa tại đây. Để tưởng nhớ công lao của ông, người dân lập đình và tôn làm Thành hoàng làng. Di tích hiện còn lưu giữ thần phả niên hiệu Hồng Phúc năm thứ 3 (1674) cùng 7 đạo sắc phong. Về kiến trúc, đình được xây theo kiểu chữ Đinh, gồm 5 gian đại bái và 3 gian hậu cung. Nổi bật là những mảng chạm khắc gỗ tinh tế với các đề tài tứ linh, tứ quý và “long ngư hí thủy”, thể hiện vẻ đẹp sinh động của nghệ thuật kiến trúc đình làng truyền thống. Hằng năm, vào mùng 7 tháng Giêng, lễ hội đình được tổ chức với nghi thức rước thần, rước Mẫu cùng nhiều trò chơi dân gian như đấu vật, đánh đu, bắt vịt, đấu gà. Nguồn: Tạp chí Người Hà Nội
Hà Nội
111 lượt xem
Xếp hạng : Di tích cấp quốc gia
Đình Phú Diễn (Đại Thanh)
Đình Phú Diễn Nằm tại xã Hữu Hòa, huyện Thanh Trì, bây giờ là xã Đại Thanh, TP Hà Nội. Đình Phú Diễn là di tích lịch sử, kiến trúc nghệ thuật gắn với những dấu ấn quan trọng của vùng đất địa phương. Đình thờ hai Thành hoàng làng là vua Lê Đại Hành và tướng Trần Thông, người quê Phú Diễn. Theo truyền thuyết, trên đường hành quân lên phía Bắc chống giặc, vua Lê Đại Hành từng dừng chân săn bắn tại vùng đất này. Để ghi nhớ sự kiện, làng từng mang tên “Đại Hành”. Đình hiện còn lưu giữ thần phả “Phú Diễn Lê đế phả lục”, do Nguyễn Bính soạn năm 1572 và được sao lại năm 1710, ghi chép về cuộc đời, sự nghiệp của vua Lê Đại Hành. Đình có quy mô không lớn nhưng mang nhiều nét kiến trúc và nghệ thuật đặc sắc. Đại đình gồm 5 gian, phía sau là hậu cung 2 gian. Các cấu kiện gỗ được chạm khắc hình rồng, lá, vân mây và nhiều đề tài tứ linh, tứ quý. Trong khuôn viên còn có các cột biểu, nghê đá, hổ đá, tạo nên vẻ cổ kính và linh thiêng cho di tích. Đình hiện bảo lưu nhiều cổ vật quý như tượng thú đá, hạc gỗ, kiệu, long ngai, hương án, bát hương, bát bửu, 10 đạo sắc phong, thần phả và các bia cổ. Hằng năm, lễ hội diễn ra từ ngày 7 đến 9 tháng 3 âm lịch, với nhiều hoạt động dân gian như múa rồng, đấu vật, bơi chải, ca trù, múa rối nước và các trò chơi truyền thống. Nguồn: Hà Nội Danh thắng và Di tích
Hà Nội
121 lượt xem
Xếp hạng : Di tích cấp quốc gia
Đình làng Phú Diễn
Đình làng Phú Diễn Nằm tại làng Phú Diễn, phường Từ Liêm, thành phố Hà Nội, đình làng Phú Diễn là di tích kiến trúc nghệ thuật tiêu biểu, gắn với lịch sử hình thành và truyền thống văn hóa của vùng đất Phú Diễn xưa. Đây cũng là một vùng quê nổi tiếng với truyền thống hiếu học, từng có hai vị Tiến sĩ cùng nhiều người đỗ đạt qua các triều đại. Đình thờ Bạch Hạc Tam Giang, tức tướng Đào Trường, nhân vật được truyền thuyết gắn với thời Hùng Vương, có công chỉ huy thủy quân đánh giặc, bảo vệ đất nước. Trải qua thời gian, hình tượng vị Thành hoàng trở thành biểu tượng gắn kết cộng đồng và được nhân dân Phú Diễn tôn kính, phụng thờ. Về kiến trúc, đình được xây theo kiểu chữ “Công”, gồm đại đình, ống muống và hậu cung. Đại đình 5 gian, hậu cung 3 gian, các cấu kiện gỗ được chạm khắc công phu với những đề tài quen thuộc của nghệ thuật truyền thống như tứ linh, tứ quý, rồng, hoa lá và cảnh sinh hoạt dân gian. Những đường nét chạm khắc không chỉ tạo nên vẻ đẹp cho công trình mà còn phản ánh quan niệm thẩm mỹ và đời sống tinh thần của cư dân vùng đồng bằng Bắc Bộ. Đình hiện còn lưu giữ nhiều di vật có giá trị như sắc phong, thần phả, bia đá, long ngai, kiệu, hạc, hương án, hoành phi, câu đối và cửa võng. Hằng năm, lễ hội đình được tổ chức vào ngày 14 và 15 tháng 3 âm lịch, với nghi thức rước kiệu, lấy nước tại giếng cổ cùng nhiều hoạt động văn hóa truyền thống. Với sự kết hợp hài hòa giữa giá trị lịch sử, tín ngưỡng và nghệ thuật kiến trúc, đình làng Phú Diễn không chỉ là nơi tưởng nhớ Thành hoàng mà còn là một không gian lưu giữ ký ức, truyền thống và bản sắc văn hóa của làng Phú Diễn trong dòng chảy lịch sử Thăng Long – Hà Nội. Nguồn: Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội
Hà Nội
124 lượt xem
Xếp hạng : Di tích cấp quốc gia
Chùa Bát Tháp
Chùa Bát Tháp – Nét cổ kính giữa lòng Hà Nội. Nằm tại số 209 phố Đội Cấn, phường Ba Đình, Hà Nội, chùa Bát Tháp, còn gọi là chùa Vạn Bảo, là một di tích kiến trúc Phật giáo có lịch sử lâu đời, gắn với vùng đất Thăng Long xưa. Tên gọi Bát Tháp được cho là bắt nguồn từ hình dáng đặc biệt của một ngọn tháp có phần đế giống chiếc bát. Chùa tọa lạc trên khu đất cao, không gian rộng rãi và thoáng đãng. Nổi bật là tam quan hai tầng tám mái, tiền đường 7 gian và hậu cung 3 gian. Các cấu kiện gỗ được chạm khắc tinh tế với hình rồng, hổ phù, cây cỏ, tạo nên vẻ đẹp vừa chắc khỏe vừa mềm mại cho công trình. Chùa hiện còn lưu giữ hệ thống tượng Phật, tượng Mẫu có niên đại từ cuối thời Lê đến thời Nguyễn, nổi bật là bộ tượng Tam thế. Ngoài ra còn có nhiều di vật quý như đôi hạc đồng, bát hương và đặc biệt là chuông đồng “Bát Tháp tự chung”, đúc năm Gia Long thứ 2, tức năm 1803. Với giá trị về lịch sử, kiến trúc và nghệ thuật, chùa Bát Tháp là một dấu tích quan trọng góp phần phản ánh diện mạo văn hóa của Thăng Long xưa, đồng thời là điểm đến để du khách tìm hiểu vẻ đẹp của kiến trúc Phật giáo giữa lòng Hà Nội. Nguồn: Bảo tàng Lịch sử Quốc gia
Hà Nội
176 lượt xem
Xếp hạng : Di tích cấp quốc gia
Đình Ngọc Khánh
Nằm bên hồ Ngọc Khánh, thuộc phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội, đình Ngọc Khánh là một di tích kiến trúc nghệ thuật có giá trị, được xây dựng khoảng thế kỷ XVIII và được thành phố Hà Nội xếp hạng di tích năm 2006. Đình thờ Tam vị Thượng đẳng thần, gồm Hà Hải thái giám Hoàng Phúc Trung, Linh Lang đại vương và Thành hoàng Uy linh. Đây là những vị thần gắn với quá trình bảo vệ đất nước, khai phá vùng đất phía Tây kinh thành và lập nên hệ thống “Mười ba làng trại” xưa. Không chỉ có giá trị về lịch sử, đình Ngọc Khánh còn lưu giữ nhiều hiện vật và tư liệu Hán Nôm quý như kiệu, long ngai, cửa võng, hoành phi, câu đối, chuông, khánh đồng, đỉnh đồng và lư hương. Đặc biệt, đình còn bảo lưu 4 đạo sắc phong, trong đó đạo sắc có niên hiệu Minh Mệnh năm thứ 2, tức năm 1821, là sắc phong sớm nhất. Trải qua nhiều lần tu bổ, đình Ngọc Khánh ngày nay vẫn giữ được vẻ trang nghiêm, là nơi sinh hoạt tín ngưỡng của người dân và điểm đến giúp du khách tìm hiểu lịch sử, văn hóa của vùng đất Ba Đình. Nguồn: Hà Nội Danh thắng và Di tích
Hà Nội
171 lượt xem
Xếp hạng : Di tích cấp quốc gia
Đình Đại Yên
Đình Đại Yên thuộc phường Ngọc Hà, quận Ba Đình, Hà Nội, là một di tích gắn với khu “Thập tam trại” phía Tây kinh thành Thăng Long từ thời Lý. Đình thờ Ngọc Hoa công chúa, tương truyền là một cô bé mới 9 tuổi nhưng đã lập công trong cuộc chiến chống quân Chămpa năm 1104. Giả trai theo cha ra trận, Ngọc Hoa đã cải trang thành người bán trầu cau, thuốc lào để thâm nhập doanh trại địch, thu thập tin tức và làm ám hiệu giúp quân ta đánh tan quân giặc. Sau khi khải hoàn, nàng trở về Đại Yên và hóa tại nơi dựng đình ngày nay. Đình được đại tu lớn vào năm 1886, gồm cổng đình, tả hữu vu, tiền tế, đại bái và hậu cung. Trong hậu cung hiện còn khám thờ, tượng, long ngai, bài vị cùng các đạo sắc phong qua các triều đại. Hằng năm, hội làng Đại Yên được tổ chức vào ngày 14 tháng Ba âm lịch, với nhiều nghi lễ và đặc biệt là điệu múa “Dâng hoa” tưởng nhớ Ngọc Hoa công chúa. Với những giá trị lịch sử, văn hóa và kiến trúc nghệ thuật, Đình Đại Yên được xếp hạng di tích lịch sử, kiến trúc, nghệ thuật năm 1990. Nguồn: Hà Nội Danh thắng và Di tích
Hà Nội
254 lượt xem
Xếp hạng : Di tích cấp quốc gia
Đình Phú Đa
Đình Phú Đa là một ngôi đình cổ thuộc xã Bình Phú, thành phố Hà Nội, được Bộ Văn hóa và Thông tin xếp hạng Di tích kiến trúc nghệ thuật năm 1993. Đây cũng là nơi gắn với truyền thống múa rối nước nổi tiếng của làng Gia, tên Nôm của thôn Phú Đa, từng thường xuyên biểu diễn rối nước tại chùa Thầy. Đình có kiến trúc một tòa nhà ngang gồm 5 gian 2 chái, bốn mái đao cong và hệ thống 7 bộ vì theo kiểu thượng rường, hạ bẩy. Các cấu kiện gỗ trong đình còn lưu giữ nhiều dấu tích kiến trúc cổ. Đặc biệt, những mảng chạm khắc rồng, hình người cưỡi ngựa, thiếu nữ ca hát thể hiện trình độ nghệ thuật tinh tế, tiêu biểu cho mỹ thuật thế kỷ XVIII. Hình tượng rồng với mắt lồi, mũi lớn, tai dơi, bờm lưỡi mác, thân uốn cong sinh động mang đậm phong cách nghệ thuật thời Hậu Lê. Đình Phú Đa thờ Đào Khang, một vị tướng thời Hai Bà Trưng. Theo truyền thuyết, ông có công giúp Hai Bà Trưng đánh giặc Tô Định, đồng thời lập trang trại tại vùng Phú Đa, dạy dân canh tác, khơi mương, đào ngòi, góp phần xây dựng cuộc sống của cư dân địa phương và được tôn làm phúc thần. Bên cạnh giá trị lịch sử và kiến trúc, đình còn lưu giữ nhiều đồ thờ có giá trị nghệ thuật thời Lê và thời Nguyễn, đặc biệt là bộ tượng rối nước cổ từng được sử dụng trong các buổi biểu diễn. Bàn thờ tổ nghề múa hát, tục gọi là Đức Thánh Nhà Trò, cũng là minh chứng cho truyền thống nghệ thuật dân gian lâu đời của làng. Hằng năm, hội làng được tổ chức vào mùng 3 tháng 4 âm lịch, với các nghi lễ tưởng niệm Đào Khang cùng các hoạt động múa gậy và múa rối nước tại ao trước đình. Nguồn: Hà Nội Danh thắng và Di tích
Hà Nội
307 lượt xem
Xếp hạng : Di tích cấp quốc gia
Bích Câu Đạo Quán
Bích Câu Đạo Quán, nằm trên phố Cát Linh, Hà Nội, là một di tích văn hóa – lịch sử gắn với những huyền tích về Trần Tú Uyên, nơi được ví như một “bồng lai tiên cảnh” giữa kinh thành Thăng Long xưa. Theo truyền thuyết, xưa kia Trần Tú Uyên là một chàng thư sinh dựng quán đọc sách trên gò cao đầu phố Bích Câu. Trong một lần đi dự hội, chàng gặp một cô gái xinh đẹp rồi đem lòng tương tư. Sau đó, chàng mua một bức tranh tố nữ giống người con gái ấy về nhà. Kỳ lạ thay, từ trong tranh bước ra một tiên nữ tên Giáng Kiều. Hai người nên duyên, cùng nhau bốc thuốc cứu người, tu tiên học đạo và làm nhiều việc thiện. Sau khi đắc đạo, Trần Tú Uyên được vua Lê Thánh Tông truy phong là “An Quốc chân nhân”. Từ cuối thế kỷ XV, đầu thế kỷ XVI, nơi đây được phát triển thành một đạo quán mang đậm dấu ấn Đạo giáo. Bích Câu Đạo Quán từng là nơi các đạo sĩ tu luyện, đồng thời cũng là chốn tao nhân mặc khách, quan lại và nho sinh tìm đến thưởng cảnh, ngâm vịnh thơ ca. Trải qua nhiều biến động, di tích từng xuống cấp và bị tàn phá, nhưng sau đó được nhân dân nhiều lần tu bổ. Ngày nay, Bích Câu Đạo Quán có kiến trúc gồm Nghi môn, tiền tế, hậu cung, nhà Mẫu và nhà khách, đồng thời lưu giữ nhiều tượng thờ, bia đá và hiện vật có giá trị. Nguồn: Báo Dân Việt
Hà Nội
295 lượt xem
Xếp hạng : Di tích cấp quốc gia
Đền Đống Nước
Đền Đống Nước thuộc làng Ngọc Hà, nay là phường Ngọc Hà, Hà Nội. Theo truyền thuyết, xưa kia vùng đất này thường xuất hiện những mạch nước từ lòng đất phun lên thành từng đống nước, nên dân gian gọi là Đống Nước. Ngọc phả kể rằng, nơi đây thờ Ngọc Nương công chúa – người được cho là con gái Long Vương, từng hiển linh giúp vua Trần Anh Tông đánh giặc. Sau khi thắng trận, nhà vua cho tu sửa miếu và phong thần hiệu cho bà. Ngôi đền hiện nay mang nhiều dấu ấn kiến trúc thời Nguyễn, gồm tam quan, sân vườn, tả mạc, hữu mạc, đền chính và hậu cung. Bên trong, các khám thờ, cửa võng, nhang án được chạm trổ tinh xảo; đặc biệt là không gian thờ Tam Tòa Thánh Mẫu cùng các vị thần trong tín ngưỡng dân gian. Không chỉ có giá trị về kiến trúc và tín ngưỡng, Đền Đống Nước còn là nơi sinh hoạt văn hóa cộng đồng của cư dân làng Ngọc Hà và các làng trại lân cận. Hằng năm, hội đền được tổ chức vào ngày 21 tháng 3 âm lịch với các nghi lễ dâng hương, rước kiệu và các hoạt động văn hóa truyền thống. Với những giá trị tiêu biểu về lịch sử, kiến trúc và văn hóa dân gian, Đền Đống Nước đã được xếp hạng Di tích cấp quốc gia năm 1993. Đây là một trong những di tích góp phần lưu giữ dấu ấn của các làng cổ phía Tây kinh thành Thăng Long xưa. Theo: Hà Nội Danh thắng và Di tích
Hà Nội
365 lượt xem
Xếp hạng : Di tích cấp quốc gia